fbpx

Gledićke planine - zatalasani jug Šumadije

Gledićke planine - zatalasani jug Šumadije

Venac ovih planina nalazi se na krajnjem jugu Šumadije. Preko pitomih planina, blago zatalasana Šumadija se polako spušta do Zapadne Morave.

Gledićke planine se uspinju od Kragujevca. Kod Kalenića planine dostižu svoju najvišu tačku na 922 metra nadmorske visine. Odatle se blago spuštaju i posle 35 kilometara, pretapaju u lepu dolinu kod manastira Ljubostinja. Šumoviti planinski venac razdvaja Levač od Gruže.

Na obodima Gledićkih planina nalaze se četiri velika grada: Kragujevac, Jagodina, Trstenik i Kraljevo. Centar planinskog venca je Rekovac, gradić poznat po voćarstvu i vinogradarstvu.

Ovim krajevima nekada je prolazila glavna saobraćajnica Balkana, Carigradski drum. U blizini manastira Kalenić nalaze se ostaci tri antička grada. Najviše ostataka starih gradova u Srbiji nalazi se na Rudniku i Gledićkim planinama.

Ali, najveće bogatstvo Gledićkih planina nisu zaboravljeni stari gradovi, nego manastiri. Na severnom delu planine, kod naselja Velike Pčelice, nalaze se tri manastira iz XV veka: Raletinac, Denkovac i Sarinac. Po predanju, ktitorke tih manastira su tri sestre: Raletinka, Dena i Sara, po kojima su manastiri nazvani. Na južnim padinama planine se nalaze dva srednjevekovna bisera – Kalenić i Ljubostinja.

manastir denkovac

Manastir Denkovac

Crkva manastira Kalenić posvećena je Vavedenju Presvete Bogorodice. Zidana je od 1407. do 1410. godine. Ktitor ovog manastira bio je Bogdan protovestijar (peharnik) na dvoru despota Stefana. Početkom XVII veka manastir je opusteo. Kasnije su ga obnavljali Knjaz Miloš, pa knez Aleksandar Karađorđević.

Kalenic-manastir

Manastir Kalenić

Manastir Ljubostinja, zadužbina kneginje Milice, nalazi se u lepoj dolini pored istoimene reke.
Manastirska crkva posvećena je Uspenju Presvete Bogorodice, a podignuta je 1390. godine, na temeljima male kapele, neposredno posle Kosovskog boja. Predanje kaže je kneginja Milica sa ljubama (suprugama) palih kosovskih junaka, sagradila manastir, pa je po ljubama dobio ime.

ljubostinja3

Po drugoj priči, na tom mestu su se sreli i zavoleli knez Lazar i kneginja Milica, a mesto je nazvano Ljubostinja (stan ljubavi), mesto gde ljubav stanuje. Glavni majstor bio je Rade Borović, čuveni Rade Neimar iz narodne poezije.

U Ljubostinji su sahranjene kneginja Milica – monahinja Evgenija i despotoica Jelena – monahinja Jefimija, prva srpska pesnikinja.

Između Kalenića i Županjevca, ispod vrha Čuka, postoji neobična pojava koju narod zove: govor voda ili žubor voda. Duboko pod zemljom čuje se huk vode koja tu ne izvire. Po legendi, govor voda leči slepilo. Ako slep čovek popije ovu vodu, progleda. Problem je što tu vodu nikada nisu videli ni oni koji mogu da vide. A voda je tu, žubori u dubini planine.

Autor: Dragan Bosnić

Podeli ovu vest

18/02/2025 0 comment

Mala Remeta, neveliko selo u iriškoj opštini, najpre je bilo poznato po istoimenom manastiru. Predanje kaže da je manastir podigao kralj Dragutin ...

20/03/2025 0 comment

Termomineralni izvori Trepčanske banje spadaju u najbolje proučavane u našoj zemlji. Prvo ispitivanje fizičko-hemijskih svojstava vode izvršili su ...

24/02/2025 0 comment

Selo Koštunići prostire se na južnim padinama planine Suvobor, koja svojom divljom lepotom dominira ovim krajem Srbije. Po svojoj površini od 4.736 ...

20/03/2025 0 comment

Sibirska plavorepka je preslatka ptičica, koja je u našoj zemlji prvi put zabeležena pre pet godina na Tari. Od tada, ova zanimljiva vrsta ptica je ...

31/03/2025 0 comment

U utorak 1. aprila 2025. godine uspešno se završava skijaška sezona 2024/25. Sezona je počela 5. decembra 2024. godine tradicionalnom manifestacijom ...

01/04/2025 0 comment

Blederijski vodopad, izuzetna prirodna atrakcija nalazi se u blizini sela Reka, na oko 15km od Kladova. Reka Blederija izvire na 190 metara nadmorske ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti